Kozmetik fason üretim, bir markanın ürününü kendi tesisi yerine bu işi yapan bir üreticiye ürettirmesidir. Marka; ürünün fikrini, ambalajını, satışını ve pazarlamasını yönetir. Üretimin bir kısmını ya da tamamını ise makinesi, ekibi ve deneyimi olan fason firma üstlenir. Raflarda gördüğünüz kozmetik markalarının önemli bir bölümü bu modelle çalışır.
Bu yazıda kozmetik fason üretimin hangi aşamalardan oluştuğunu, kimler için mantıklı olduğunu, sürecin nasıl ilerlediğini ve başlamadan önce nelere dikkat etmeniz gerektiğini anlatıyoruz.
Kozmetik fason üretim hangi aşamaları kapsar?
"Fason üretim" tek bir iş değil, birbirini izleyen birkaç adımdan oluşan bir zincirdir. Bazı firmalar zincirin tamamını, bazıları yalnız belirli halkalarını üstlenir. Kiminle çalışacağınızı seçmeden önce hangi aşamaya ihtiyacınız olduğunu bilmek gerekir.
1. Formülasyon ve dökme ürün üretimi
Ürünün içeriğinin geliştirilmesi ve büyük kazanlarda "dökme" (bulk) olarak üretilmesidir. Şampuanın, kremin ya da kolonyanın kendisi bu aşamada ortaya çıkar. Formül markaya ait olabilir ya da üreticinin hazır formüllerinden biri seçilebilir.
2. Dolum
Dökme ürünün şişe, tüp, kavanoz, pompalı ya da spreyli ambalajlara doldurulmasıdır. Ürünün kıvamı dolum yöntemini belirler: su kıvamındaki bir kolonya ile yoğun bir krem aynı makinede aynı ayarla doldurulmaz. Detayları kozmetik fason dolum sayfamızda anlattık.
3. Etiketleme
Ön ve arka etiketlerin ambalaja uygulanmasıdır. Binlerce adetlik partilerde etiketin her üründe aynı hizada ve kabarcıksız durması ancak makineyle sağlanır. Raftaki ilk izlenimi doğrudan etkileyen bir adımdır; bkz. fason etiketleme.
4. Paketleme
Ürünün tekli kutuya yerleştirilmesi, set hâline getirilmesi ve sevkiyat kolilerine düzenlenmesidir. Perakende rafına mı, e-ticarete mi, toptan satışa mı gideceğine göre paketleme biçimi değişir; bkz. fason paketleme.
Örneğin formülü ve dökme ürünü hazır olan bir marka, yalnız dolum, etiketleme ve paketleme için bir fason firmayla çalışabilir. Ürünü hazır gelen bir marka da yalnız etiketleme ya da yalnız paketleme yaptırabilir.
Fason üretim kimler için mantıklıdır?
- Yeni kozmetik markaları. Makine, hat ve personel yatırımı yapmadan ürünü pazara çıkarmanın en hızlı yolu budur.
- Ürün yelpazesini genişleten markalar. Kendi tesisinde krem üreten bir firma, sprey ya da kolonya için ayrı bir hat kurmak yerine o ürünü fason yaptırabilir.
- E-ticaret ve sosyal medya markaları. Satış ve pazarlamaya odaklanan, üretimi uzmanına bırakmak isteyen ekipler.
- Kurumsal ve otel projeleri. Kendi logolu şampuan, sıvı sabun ya da buklet seti isteyen işletmeler.
- Kapasitesi dolan üreticiler. Yoğun sezonda fazla siparişi dışarıya aktarmak isteyen firmalar.
Kozmetik fason üretimin avantajları
Yatırım ihtiyacı düşer. Dolum makinesi, etiketleme hattı, depo ve personel maliyeti markanın üzerinden kalkar. Sermaye ürün geliştirmeye, ambalaja ve pazarlamaya ayrılabilir.
Pazara çıkış hızlanır. Tesis kurmak aylar sürerken, hazır bir hatta üretim çok daha kısa sürede başlayabilir.
Küçük partilerle başlanabilir. Birçok fason firma ilk üretimler için düşük minimum sipariş adetleriyle çalışır. Talep netleşmeden binlerce adet stokla risk almanız gerekmez. Örneğin biz 1.000 adetten başlayan partiler alıyoruz.
Deneyimden yararlanırsınız. Hangi ambalajın sızdırdığı, hangi etiketin nemde kalktığı, hangi kıvamın hangi pompayla çalıştığı gibi bilgiler sahada öğrenilir. Fason firma bu bilgiyi her yeni işe taşır.
Ölçeklenmek kolaylaşır. Satışlar arttığında yeni makine almak yerine parti büyüklüğünü artırırsınız.
Dikkat edilmesi gerekenler
Fason üretimin kolaylığı, bazı sorumlulukları ortadan kaldırmaz. Başlamadan önce şu konuları netleştirmek gerekir:
- İş bölümü. Formül, dökme ürün, ambalaj ve etiket kimden gelecek? Hangi aşamayı kim yapacak? Belirsiz kalan her nokta teslimatta sorun olarak geri döner.
- Mevzuat sorumluluğu. Türkiye'de kozmetik ürünler Kozmetik Yönetmeliği kapsamındadır. Ürün piyasaya çıkmadan önce Ürün Takip Sistemi'ne (ÜTS) bildirilmesi, ürün bilgi dosyası ve güvenlilik değerlendirmesinin hazırlanması gerekir. Bu yükümlülüklerin kimde olduğunu (genellikle "sorumlu kişi" sıfatıyla marka sahibi) baştan konuşun. Güncel kurallar için Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu'nun (TİTCK) duyurularını takip edin; bu yazı hukuki danışmanlık değildir.
- Etiket içeriği. Kozmetik etiketinde içerik listesi, nominal miktar, parti numarası, kullanım süresi ve sorumlu kişinin bilgileri gibi zorunlu unsurlar bulunur. Etiket tasarımını basıma göndermeden önce mevzuata uygunluğunu kontrol ettirin.
- Numune ve deneme üretimi. Büyük partiden önce ambalajın, dolum seviyesinin ve etiket hizasının numune üzerinde onaylanması sürprizleri önler.
- Gizlilik. Formülünüzü ya da ambalaj tasarımınızı paylaşıyorsanız, bir gizlilik sözleşmesi imzalamak iki taraf için de işi netleştirir.
Süreç adım adım nasıl ilerler?
- Görüşme. Ürününüzü, ambalajınızı, hedeflediğiniz adedi ve hangi aşamalara ihtiyacınız olduğunu konuşursunuz.
- Ön çalışma. Ürünün kıvamına ve ambalaja uygun dolum yöntemi belirlenir; etiket ve paketleme ayrıntıları netleşir.
- Teklif ve onay. Birim fiyat, parti büyüklüğü ve teslim planı üzerinde anlaşılır.
- Numune. Gerekirse küçük bir deneme yapılır ve sonuç birlikte onaylanır.
- Üretim. Dolum, etiketleme ve paketleme sırasıyla yapılır. Aynı tesiste yapıldığında ara taşıma ve bekleme olmaz.
- Teslim. Parti sayılıp kolilenir ve teslim edilir. Tekrar siparişlerde aynı kurulumla devam edilir.
Fason üretimde fiyatı neler belirler?
Birim fiyat tek bir sayıdan değil, birkaç değişkenden oluşur:
- Parti büyüklüğü. Makine kurulumu her partide bir kez yapıldığı için adet arttıkça birim maliyet düşer.
- Ürünün kıvamı ve ambalaj tipi. Pompalı, spreyli ya da dar ağızlı ambalajlar daha yavaş doldurulur.
- Etiket sayısı ve biçimi. Tek etiket ile ön ve arka etiket, yuvarlak şişe ile köşeli ambalaj aynı hızda ilerlemez.
- Paketleme kapsamı. Kutulama, set yapma ve özel koli düzeni işçilik ekler.
- Malzemeyi kimin sağladığı. Ambalaj ve etiketin marka tarafından mı, üretici tarafından mı temin edildiği.
Bu yüzden doğru bir teklif için ürününüzü, ambalajınızı ve hedef adedinizi birlikte paylaşmanız gerekir.
Sıkça sorulan sorular
Fason üretimle kendi markamı çıkarabilir miyim?
Evet. Fason üretimin en yaygın kullanımı budur: ürün üreticinin hattından sizin markanızın etiketiyle çıkar. Adım adım yol haritası için kendi kozmetik markanızı kurmak yazımıza bakabilirsiniz.
Minimum sipariş adedi ne kadar?
Firmadan firmaya değişir. Biz 1.000 adetten başlayan partilerle çalışıyoruz; günlük kapasitemiz 15.000 adede kadar.
Yalnız dolum ya da yalnız etiketleme yaptırabilir miyim?
Evet. Aşamalar birbirinden bağımsız olarak da yaptırılabilir. Başka yerde doldurulmuş bir ürünün yalnız etiketlenmesi ya da paketlenmesi mümkündür.
Fason firma seçerken neye bakmalıyım?
Kapasite, minimum adet, çalıştığı ürün ve ambalaj tipleri, numune süreci ve iletişim gibi başlıkları fason dolum firması seçerken sorulacak 10 soru yazımızda ayrıntılı ele aldık.
Özet
Kozmetik fason üretim, markanın ürüne ve pazara, üreticinin ise üretime odaklandığı bir iş bölümüdür. Doğru kurulduğunda yatırım yükünü azaltır, pazara çıkışı hızlandırır ve küçük partilerle başlamaya izin verir. Başarılı bir iş birliğinin anahtarı ise baştan netleştirilmiş bir iş bölümü ve numune üzerinde onaylanmış bir üretimdir.
Velioğlu Kozmetik olarak İstanbul Esenyurt'taki tesisimizde şampuan, duş jeli, sıvı sabun, krem, losyon, kolonya ve sprey ürünlerinin dolum, etiketleme ve paketleme işlerini yapıyoruz. Ürününüzü ve hedeflediğiniz adedi paylaşarak bizden teklif alabilirsiniz.